Türkiye e-ticaretinde yapay zeka tabanlı sepet ve ürün eşleme altyapısı kuruluyor

Türkiye genelinde e-ticaret hacmi Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında yüzde 52,2 büyüme kaydederek 4,57 trilyon liraya ulaşırken, dolar bazında da yaklaşık yüzde 29 artışla 115 milyar dolar barajını geride bıraktı. Büyüyen bu pazardaki işletmelere hitap eden Fiberport, müşterilerin ürün adı, teknik terim veya stok kodu bilmeden alışveriş yapabilmesini sağlayan yeni yazılım mimarisini sundu. Tüketicilerin aradıkları malzemeyi gündelik kelimelerle tarif ettiği sistemde yapay zeka asistanı, anlatılan ihtiyaçları mağaza kataloğundaki doğrulanmış ürün özellikleriyle eşleştiriyor. Girilen bilgiler yetersiz kaldığında sistem uyumluluk tahmini yürütmüyor, aksine kullanım amacı, model ya da ölçü gibi kritik detayları kullanıcıya yöneltiyor. Kampanya, fiyat ve stok kayıtları ise yapay zekanın sohbet belleğinden değil, doğrudan satıcının kendi altyapısından anlık çekiliyor.

Mağaza altyapısına doğrudan bağlanan veri mimarisi

Şirket, geliştirdiği ChatGPT e-ticaret entegrasyonu çözümünü klasik bir soru yanıtlama robotu olarak değil, mağazanın canlı veritabanıyla entegre çalışan kapsamlı bir alışveriş köprüsü olarak konumlandırıyor. Söz konusu yapay zeka tabanlı alışveriş deneyimini uygulamaya geçiren Türkiye’nin ilk yazılım firması olduğunu duyuran marka, mevcut teknik sistemlerin değiştirilmesine gerek bırakmıyor. Shopify, WooCommerce, ikas, Ticimax, T-Soft veya firmaya özel yazılmış sistemlerde öncelikle API yetkileri, kullanım limitleri, paket izinleri ve sepet mekanizmaları analiz ediliyor. Bu platform isimlerinin telaffuz edilmesi her biri için hazır ve onaylanmış bir eklenti bulunduğu anlamına gelmiyor, uygulanabilirlik incelemesinin çerçevesini çiziyor.

İşletmelerde verilerin dağınık olması durumunda, örneğin ürünlerin bir yazılımda, stokların başka bir veritabanında ve siparişlerin Excel tablolarında tutulduğu yapılarda, sürecin başlangıcında tek doğruluk kaynağının hangi kayıt olacağı kararlaştırılıyor. Yanlış stok verisini veya güncelliğini yitirmiş fiyatı daha süratli sunan bir asistan kurmanın sorunları çözmeyeceğine dikkat çeken firma; depo, ERP, kargo ve muhasebe sistemlerini e-ticaret sitesiyle birlikte aynı çalışma havuzunda değerlendiriyor. Teknik hazırlık seviyesi yetersiz olan mağazalarda doğrudan model bağlantısına geçilmiyor, öncelikle varyant ve ürün kimliği sorunları çözülüyor. Nitekim 2019 yılından bu yana hırdavat ve elektrikli el aletleri alanında sürdürülen MakineUstası projesi bu veri disiplinine referans oluşturuyor; makine modelleri, teknik çizimler ve uyumlu yedek parça katalogları aynı zeminde yönetilerek yapay zeka keşfine hazır hale getiriliyor.

Küresel standartlar ve yerli ödeme sistemleriyle uyum

Ödeme aşamasında izlenen yöntem, dünyadaki büyük teknoloji üreticilerinin benimsediği yönelimlerle paralellik gösteriyor. OpenAI, Mart 2026’da ChatGPT bünyesindeki Instant Checkout aracının ilk sürümünün arzu edilen esnekliği veremediğini belirterek ürün keşfine ağırlık vermiş ve satıcıların kendi ödeme süreçlerini devreye sokmasına imkan tanımıştı. Google ise Ocak 2026’da Shopify ortaklığıyla Universal Commerce Protocol (UCP) standardını duyurmuş, AI Mode ve Gemini üzerinden ödeme sürecini ilk etapta ABD sınırları içindeki uygun satıcılarla test etmeye başlamıştı. Bu tablo karşısında Türk işletmelerine sohbet ekranında ödeme beklemek yerine ürün bulma ve sepet adımlarını yapay zekaya aktaran, tahsilatı ise bilinen güvenli mağaza kasasında tutan bir model öneriliyor.

"Ürünü beraber seçelim, kasada bildiğiniz güvenli ödeme ekranına geçelim" yaklaşımıyla sanal POS, kargo firması, teslimat adresi ve e-fatura süreçleri işletmenin mevcut yapısında korunuyor. Böylece iyzico, PayTR ve banka sanal POS sistemleri mevcut sözleşmeler çerçevesinde işlemeye devam ediyor, kredi kartı bilgileri asla sohbet pencerelerine aktarılmıyor. Siparişin ödendiği bilgisi de ödeme sayfasının açılmasıyla değil, finansal kuruluşun ilettiği doğrulanmış sunucu bildirimiyle teyit ediliyor. Kullanıcının tarayıcıda geri tuşuna basması ya da ağ bağlantısının kesilmesi halinde mükerrer çekim yapılmaması için tekilleştirme ve mutabakat mekanizmaları kuruluyor. Ayrıca Türk lirası cinsinden fiyatlar, KDV dahil veya hariç gösterimler, taksit imkanları, havale indirimleri ve ücretsiz kargo limitleri mağazanın kendi kurallarına göre belirleniyor, yapay zeka tek başına fiyat veya teslimat tarihi vaat edemiyor.

Yapay zeka modellerinin sunduğu işlevler belirli kurallara dayanıyor:
– Ürün arama ve karşılaştırma. Ürün adı, kategori, marka, teknik özellik ya da kullanım amacına göre arama yapılıyor. Karşılaştırmalar yalnızca katalogda gerçekten bulunan bilgilerle hazırlanıyor, eksik veri gizlenmiyor.
– Güncel fiyat, stok ve müşteriye özel koşullar. Fiyat, para birimi, kampanya ve stok için mağaza sistemi esas alınıyor. Bayiye özel iskonto, asgari sipariş ve farklı fiyat listeleri müşterinin kimliği ve yetkisi doğrulandıktan sonra uygulanıyor.
– Sepet hazırlama. Desteklenen bağlantılarda seçilen ürün ve adetlerle sepet oluşturuluyor. "Şundan iki tane daha ekle" gibi devam istekleri aynı alışveriş bağlamında karşılanıyor.
– Sipariş, kargo ve iade talepleri. Müşteri doğrulaması ve izinler uygunsa sipariş durumu ve kargo takibi ilgili sistemin kaydıyla yanıtlanıyor. İade talebini kaydetmek ile para iadesini gerçekleştirmek ayrı yetkiler olarak tutuluyor.

Protokollerin teknik ayrımı ve aşamalı entegrasyon

Yapay zeka destekli ticaret ekosisteminde kullanılan protokoller birbirinin alternatifi olarak çalışmıyor:

Protokol · Geliştiren · Görevi

MCP (Model Context Protocol) · Anthropic · Uygun bir yapay zeka istemcisinin ürün sorgulama ya da sepet hazırlama gibi belirli araçları çağırabilmesini sağlayan bağlantı katmanı

ACP (Agentic Commerce Protocol) · OpenAI ve Stripe · ChatGPT ticaret entegrasyonlarında katalog ve satın alma sözleşmelerini tanımlayan açık standart

UCP (Universal Commerce Protocol) · Google, Shopify ile birlikte · Sepet, kimlik bağlama ve ödeme gibi ticaret yeteneklerini ortak bir yapıda sunmaya yönelik açık standart

Sistem güvenliğinde ürün sorgulayan araç ile para transferi gerçekleştiren modüllerin yetki sınırları katı biçimde ayrılıyor. OAuth protokolü, hız sınırları, oturum izolasyonları ve denetim kayıtları uygulanırken, API gizli anahtarları kullanıcı tarafına veya tarayıcıya iletilmiyor. Çift sipariş riskini engellemek üzere idempotency anahtarları ve webhook imza denetimleri devreye sokuluyor, katalog metnine iliştirilmiş harici komutlar sistem izni olarak kabul edilmiyor. Satıcı hesabı ve ülke şartları elverdiğinde satın almanın bir kısmının sohbet ekranında yapılması opsiyonel tutuluyor. Ancak bunun basit bir API anahtarı bağlamaktan ibaret olmadığı, iptal, iade ve başarısız işlem adımlarının titizlikle test edilmesi gerektiği vurgulanıyor. ChatGPT, Google Gemini, Claude, Microsoft Copilot ve Perplexity sistemlerinin kabiliyetleri farklı olduğundan, entegrasyon şartları mağaza ve platform bazında ayrı değerlendiriliyor.

Söz konusu altyapı özellikle dört sektör profiline hitap ediyor:
– Yedek parça ve teknik ürün satıcıları. "Bende şu model var, hangi parça uyar?" sorusunu ürün kimliği ve doğrulanmış uyumluluk kayıtlarıyla yanıtlamak isteyen işletmeler.
– Bayiye ve toptan satış yapan işletmeler. Müşteriye özel fiyat listeleri, asgari adet ve teklif süreçlerini yetkiyle yönetmek isteyenler. Bu senaryoda her konuşmanın kartla ödemeyle bitmesi gerekmiyor, doğrulanmış bir teklif talebi de geçerli sonuç sayılıyor.
– Geniş ürün kataloğu olan mağazalar. Müşterinin filtrelerde kaybolmadan ölçü, özellik ve kullanım amacıyla ürün bulmasını isteyenler.
– Yoğun satış sonrası soru alan işletmeler. Sipariş ve kargo sorularını doğrulanmış kayıtlarla yanıtlamak, gerektiğinde konuşmayı insan ekibe aktarmak isteyenler.

Uygulama süreci kontrollü aşamalarla ilerliyor:
– Mevcut mağazanın altyapısı, kataloğu, stok kaynağı, ödeme kuruluşu, hedef ülkesi ve kullanıcı senaryosu inceleniyor.
– Eksik özellikler, varyantlar, eski fiyatlar ve ürün kimliği sorunları belirleniyor.
– Sınırlı bir ürün grubunda gerçek müşteri sorularıyla arama ve öneri doğruluğu test ediliyor.
– Sepet ve ödeme bağlantısı test ödeme ortamında doğrulanıyor, gerçek satışa geçiş ayrıca onaylanıyor.
– Yayına alınan sistem için hata izleme, katalog güncellemeleri, maliyet sınırları ve platform sürüm değişikliklerini kapsayan bakım düzeni kuruluyor.

Sistem performansında sohbet adedi değil; ürün tespiti, sepete ekleme, ödeme başlatma ve sipariş tamamlama aşamaları arasındaki dönüşüm başarı metriği olarak kabul ediliyor. Şirket, teknik altyapı kurulumunun ürünlerin harici sohbet araçlarında doğrudan listeleneceği garantisi sunmadığını, maliyet ve çalışma sürelerinin ise mağazanın veri yapısına göre özel planlandığını belirtiyor. 26 yıllık kurumsal deneyime sahip Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş. markası olan firma; teknik servis, mali müşavirlik, restoran ve cari yönetim yazılımlarının yanı sıra kurumsal RAG arama ve AI ajanları geliştirmektedir. Sürece dair ayrıntılı teknik incelemeler fiberportglobal.com adresi üzerinden sunulmaktadır.

Şirket: Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş.
Marka: Fiberport
Web sitesi: fiberportglobal.com
Telefon ve WhatsApp: 0212 259 0 259
E-posta: [email protected]